Wirtualna Polska Wirtualna Polska - wiadomosci
Szukaj wiadomości:
Wyślij swój materiał
gorące tematy

Jadwiga Staniszkis dla WP: sprawiedliwość serii

A A A Logo dostawcy 
wp.pl | dodane 2008-05-15 (06:00)

Jadwiga Staniszkis
Jadwiga Staniszkis (fot. wp.pl / Konrad Żelazowski)
Jadwiga Staniszkis

Prof. Jadwiga Staniszkis wykłada na Wydziale Filozofii i Socjologii Uniwersytetu Warszawskiego oraz w Wyższej Szkole Biznesu - National Louis University w Nowym Sączu.więcej informacji

W tradycyjnych Chinach (zresztą i dziś w sądach „ludowych” na prowincji) stosuje się tzw. sprawiedliwość serii. Procedurę tego typu używa się gdy system norm jest niejednoznaczny lub wewnętrznie sprzeczny, a wartości na które powołują się skonfliktowane strony – uznane są za równie ważne.

Sąd nie może więc dokonać jednoznacznego orzeczenia kto ma rację: ustala jedynie, że spór jest nierozstrzygalny. Materialnych konsekwencji działań, które doprowadziły do sporu nie da się (i nie należy w tej sytuacji) cofnąć, ale owo procedowanie doprowadza do trzech pozytywnych skutków. A więc – obie strony są wygrane. Owe skutki to, po pierwsze – nowa wiedza, czyli – zrozumienie jak wygląda dany problem z innej, niż dotychczas stosowano, perspektywy. Po drugie – to okazja do wypowiedzenia się i wysłuchania, co oznacza publiczne uznanie wagi stanowisk obu stron. Po trzecie, przyznaje się, iż wartości przywołane przez obie strony są równie cenne, więc przy podobnym sporze w przyszłości sąd zastosuje sprawiedliwość serii i skłoni się do rozwiązania preferującego stanowisko w obecnym sporze przegrywające, w sensie nie dających się cofnąć skutków materialnych.

Sprawiedliwość realizuje się w ramach tej procedury dopiero poprzez sekwencje orzeczeń w odrębnych sprawach, dotyczących podobnych kwestii. Dopiero bowiem cały łańcuch sprzecznych ze sobą orzeczeń sądu, wychodzących z założenia, że wszystkie uzasadnienia normatywne są równoprawne i każdemu należy się gratyfikacja – tworzy sprawiedliwość serii. I mimo, że w każdej kolejnej sprawie występują już inni ludzie – sąd, pozwalając każdej ze stron kolejno wygrać – potwierdza równoprawność wartości na które się powołują. Ten typ egzekwowania sprawiedliwości podtrzymuje wspólnotę, bo potwierdza iż równie ważne są różne, wyznawane w jej ramach systemu wartości. Ale indywidualnie uzyskuje się tylko satysfakcję z możliwość zaprezentowania publicznie własnego stanowiska.

Podobne rozwiązania stosowano w państwach kolonialnych (Indie, Egipt) gdzie różne grupy etniczne i religijne odwoływały się do odmiennych hierarchii wartości. Seria wyroków sądu, w której kolejno wygrywały wszystkie strony sporu miała zademonstrować równoprawność wszystkich hierarchii i utrwalić harmonię całej wspólnoty. W Afryce, z ich słabym państwami, do dziś tak właśnie działa sąd starszyzny próbującej godzić ludzi z różnych plemion.

Czemu o tym w ogóle piszę? Otóż wydaje się, że nowa formuła UE, uznająca równoprawność różnych hierarchii wartości – i tym samym znosząca je wszystkie – może stanąć przed podobną sytuacją. Konkurujące ze sobą uniwersalizmy zastąpi sprawiedliwość serii!

Prof. Jadwiga Staniszkis specjalnie dla Wirtualnej Polski



(mj)
TAGI: staniszkis, ue, chiny, sąd, felieton, sprawiedliwość

Więcej na ten temat

rozwiń Zwiń

Akty wandalizmu

Czy odczułeś kiedyś na własnej skórze przypadek wandalizmu? Widziałeś rozwalone przystanki autobusowe lub porysowane samochody? Uwieczniłeś je? Wyślij nam zdjęcia!

Ocena artykułu

Twoja ocena:

 

Ogólna ocena:
średnio

zobacz ranking wiadomości

A teraz

wyślij znajomym

drukuj

  Opinie: 155   Dodaj swoją opinię!  
Jadwiga Staniszkis (27)tadeusz242 2008.05.15 06:27
Myślałem że już tego ludka nie będę oglądał , a tu ona znowu... »
Widze ciemnosc... haahahhaancia 2008.05.22 15:16
normalnie baba jaga »
Jadzka walnij se setke i idz...czarujaca mary 2008.05.22 15:15
czary mary »
W tradycyjnej Europie... (3)Negidius 2008.05.15 10:08
W tradycyjnej Europie była jasna hierarchia wartości i Europa była... »
No kurczę. (9)jeden z hołoty 2008.05.15 07:33
Trzeba zatrudnić tłumacza z języka o tempora o mores pani... »
Jakie fajnie kicio!kotownik 2008.05.15 14:19
tylko głaniać i głaniać! »
Pani prof. Jadwiga S.zdegustowany wykszt. 2008.05.15 14:13
chyba popełnia ostatnio swą tfu!rczość na kolanie,siedząc w... »
Pani Profesor! (3)lusia 2008.05.15 12:32
W państwie wyznaniowym takie coś, jak racja obu stron, jest nie do... »
Szanowna Pani Profesor, (17)j23 2008.05.15 10:31
Unia to wspólnota,a wspólnota to samowystarczająca komuna. Pierwszą... »
Koleżanki lubią jak mówię,iron 2008.05.15 13:58
że jest taka znana kobieta (Pani Staniszkis), która ma naprawdę... »

Masz swoje poglądy? Tu jest miejsce, gdzie możesz je swobodnie wyrazić! Pisz, komentuj i dyskutuj. Pamiętaj o tym, że nie będziemy tolerować niecenzuralnych wypowiedzi i wulgaryzmów. Wymieniaj poglądy a nie obelgi. Zasady Opinii